Borneol to terpen z grupy alkoholi – białe kryształy o wzorze C10H18O i zapachu przypominającym kamforę. Naturalnie pochodzi z żywicy drzew Azji Południowo-Wschodniej i z liści kilku roślin leczniczych, a w handlu jest też borneol syntetyczny, otrzymywany z kamfory i olejku terpentynowego (Zhang i wsp., 2017). Występuje również w konopiach, ale jako składnik poboczny.
Szczegóły poniżej.
Borneol – co to jest?
- Grupa związków: monoterpen z grupą alkoholową, krewny kamfory. O całej grupie piszemy w tekście terpeny – co to jest.
- Odmiany chemiczne: naturalny bywa prawoskrętny (+)-borneol albo lewoskrętny (–)-borneol. Syntetyczny to mieszanina obu form z dodatkiem izoborneolu.
- Nazwa: nawiązuje do Borneo, skąd pochodzi żywica z kryształami borneolu. W medycynie chińskiej znany jest jako bing-pian.
Borneol – gdzie występuje?
- Żywica i liście: (+)-borneol tradycyjnie pozyskiwano z żywicy drzewa Dryobalanops aromatica. Ze względu na jego rzadkość zastępuje go olejek z gałązek i liści cynamonowca kamforowego. (–)-borneol pochodzi z liści Blumea balsamifera (Zhang i wsp., 2017).
- Konopie: borneol należy do terpenowych alkoholi wykrywanych w konopiach, obok linalolu i alkoholu fenchylowego (Hanuš i Hod, 2020). Powstaje we włoskach gruczołowych kwiatów, tak jak kannabinoidy (Booth i Bohlmann, 2019).
- Susz z apteki: w kartach odmian, które opisaliśmy, borneolu nie ma wśród głównych terpenów – najczęściej powtarzają się mircen, kariofilen i limonen. Na recepcie i opakowaniu terpenów nie podaje się, tylko THC i CBD.
Borneol – co mówią badania?
- Bariera krew-mózg: w medycynie chińskiej borneol stosowano jako środek „otwierający”. Przegląd z 2017 r. opisuje, że u zwierząt i w modelach komórkowych przejściowo zwiększał przenikanie innych substancji do mózgu (Zhang i wsp., 2017). Badań klinicznych u ludzi w tym zakresie przegląd nie przytacza.
- Efekt otoczenia (entourage): wzmacnianie działania kannabinoidów przez terpeny wciąż nie jest potwierdzone klinicznie (André i wsp., 2024).
- Wniosek dla pacjenta: zawartość borneolu nie jest kryterium doboru suszu. Lekarz wybiera odmianę i dawkę do wskazania, głównie po zawartości kannabinoidów. Więcej o nich w tekstach fitokannabinoidy i jakie substancje są w medycznych konopiach.
Terpeny to nie wskazanie – susz dobiera lekarz
Terapia konopna jest dla dorosłych z przewlekłą dolegliwością, np. bólem, spastycznością czy bezsennością, gdy leczenie standardowe nie wystarcza. Pierwsza wizyta jest stacjonarna i kosztuje 249 zł, kontrolna 149 zł (cennik MedCan Clinics, 15.11.2026). Opieka w 28 miastach, 19 gabinetów. Jak wygląda recepta na medyczną marihuanę.
Zarezerwuj wizytę online (24/7) lub zadzwoń: 790 648 640
Źródła: Zhang QL, Fu BM, Zhang ZJ, Drug Deliv 2017;24(1):1037-1044, doi:10.1080/10717544.2017.1346002; Hanuš LO, Hod Y, Med Cannabis Cannabinoids 2020;3(1):25-60, doi:10.1159/000509733; Booth JK, Bohlmann J, Plant Sci 2019;284:67-72, doi:10.1016/j.plantsci.2019.03.022; André R i wsp., Pharmaceuticals 2024;17(11):1543; karty producentów odmian. Redakcja MedCan Clinics; tekst informacyjny, nie zastępuje konsultacji lekarskiej.
Redakcję MedCan Clinics tworzą nasi doświadczeni lekarze i specjaliści dzieląc się swoją wiedzą i doświadczeniem w zakresie leczenia medyczną marihuaną. Znajdą tu Państwo artykuły i wpisy tworzone przez ekspertów MedCan Clinics, którzy z pasją i zaangażowaniem podchodzą do tematu terapii konopnej. Naszym celem jest dostarczanie rzetelnych informacji opartych na najnowszych badaniach i praktyce klinicznej, aby pacjenci i osoby zainteresowane mogły lepiej zrozumieć potencjał medycznej marihuany w poprawie jakości życia i zdrowia. Wierzymy w siłę natury i potencjał terapii konopnych w leczeniu różnorodnych schorzeń, a nasi autorzy są dedykowani dzieleniu się tą wiedzą w przystępny i odpowiedzialny sposób.